سایت کند شده؛ از کجا شروع کنیم؟ چکلیست رفع کندی سایت
قبل از خرید هاست گرانتر یا تعویض قالب، این چند بررسی ساده را انجام دهید؛ اغلب علت کندی همینجاست.
وقتی صفحههای سایت دیر باز میشوند، هم مشتری ناراضی میشود و هم رتبهی شما در گوگل آسیب میبیند. خبر خوب این است که کندی سایت تقریباً همیشه از چند علت مشخص میآید و پیدا کردنش سخت نیست. این چکلیست را به ترتیب جلو بروید.
گام اول: کندی را اندازه بگیرید
بدون اندازهگیری نمیشود فهمید تغییری کمک کرده یا نه. صفحهی اصلی و یک صفحهی محصول یا مقاله را با ابزار PageSpeed Insights گوگل یا GTmetrix بسنجید و عددها را یادداشت کنید. هم نسخهی موبایل و هم دسکتاپ را ببینید.
گام دوم: ببینید کندی از سرور است یا از صفحه
- اگر «زمان پاسخ سرور» (TTFB) بالاست، مشکل معمولاً هاست، دیتابیس یا نبودن کش است.
- اگر سرور سریع جواب میدهد ولی صفحه دیر کامل میشود، مشکل از تصاویر سنگین، اسکریپتها یا فونتهاست.
علتهای رایج و راهحل هر کدام
تصاویر حجیم
عکسهای چند مگابایتی را قبل از آپلود فشرده کنید و در صورت امکان از فرمت WebP استفاده کنید. تصویرهای پایین صفحه باید «بارگذاری تنبل» (lazy loading) داشته باشند.
نبودن کش
کش صفحه باعث میشود سرور برای هر بازدید دوباره صفحه را نسازد. در وردپرس یک افزونهی کش معتبر نصب و تنظیم کنید و در Laravel از کش مسیر، تنظیمات و نمای صفحهها استفاده کنید:
php artisan config:cache
php artisan route:cache
php artisan view:cache
افزونهها و اسکریپتهای اضافه
هر افزونه یا اسکریپت شخص ثالث (چت آنلاین، ابزار تحلیل، ویجتها) زمان بارگذاری را بیشتر میکند. فهرست را مرور کنید و آنچه واقعاً استفاده نمیشود حذف کنید. قبل از حذف هر چیز، از سایت بکاپ بگیرید.
هاست ضعیف یا نسخهی قدیمی PHP
اگر هاست منابع کمی دارد یا از نسخهی قدیمی PHP استفاده میکند، حتی بهینهترین سایت هم کند میماند. نسخهی PHP را به نسخهی پشتیبانیشدهی جدید ارتقا دهید (ابتدا روی نسخهی آزمایشی) و در صورت نیاز پلن هاست را عوض کنید.
دیتابیس سنگین
جدولهای پر از دادهی اضافه (نسخههای قدیمی نوشتهها، لاگها، نشستهای منقضی) دیتابیس را کند میکنند. پاکسازی دورهای انجام دهید.
اشتباهات رایج
- تغییر چند چیز با هم و بعد ندانستن علت بهبود یا بدتر شدن
- نصب افزونهی «بهینهساز» دوم روی اولی
- بهینهسازی سایت بدون بکاپ
پرسشهای متداول
کندی سایت روی سئو اثر دارد؟
بله. سرعت بارگذاری یکی از معیارهای تجربهی کاربری است و صفحهی کند، نرخ خروج مشتری را بالا میبرد.
چقدر طول میکشد نتیجهی بهینهسازی دیده شود؟
نتیجهی فنی بلافاصله در ابزارهای سنجش دیده میشود؛ اثر روی رتبهی گوگل معمولاً زمان بیشتری میخواهد.
جمعبندی
اول اندازه بگیرید، بعد علت را جدا کنید، و هر بار فقط یک تغییر بدهید. اگر بعد از این چکلیست هنوز سایت کند است یا نمیخواهید خودتان وارد جزئیات فنی شوید، تیم پشتیبانی وبدیتا ۲۴ میتواند سایت را بررسی کند.